Handleiding: Business Model Canvas (BMC)
Het Business Model Canvas (BMC) is een strategisch hulpmiddel dat je helpt om je bedrijfsmodel overzichtelijk te maken op één pagina. Het is een visueel schema dat de belangrijkste bouwstenen van een bedrijf weergeeft, waaronder klanten, waardeposities, inkomstenbronnen, en meer. Dit model, ontwikkeld door Alexander Osterwalder, maakt het eenvoudiger om je bedrijfsmodel in kaart te brengen, aan te passen en te verbeteren.
In deze handleiding leg ik uit hoe je het BMC kunt invullen, inclusief voorbeelden om je te helpen de theorie in de praktijk te brengen.
De 9 Bouwstenen van het Business Model Canvas
- Klantsegmenten
- Waardepropositie
- Kanalen
- Klantrelaties
- Inkomstenstromen
- Key Resources
- Kernactiviteiten
- Key Partners
- Kostenstructuur
1. Klantsegmenten (Customer Segments)
Dit beschrijft de verschillende groepen mensen of organisaties die je bedrijf bedient.
Vraag om te beantwoorden: Wie zijn jouw klanten? Voor wie creëer je waarde?
Voorbeeld:
- Airbnb bedient reizigers die op zoek zijn naar unieke accommodaties en huiseigenaren die hun huizen willen verhuren. Beide groepen vormen een belangrijk klantsegment voor het platform.
2. Waardepropositie (Value Propositions)
De waardepropositie definieert wat jouw bedrijf uniek maakt en welke problemen je voor je klanten oplost.
Vraag om te beantwoorden: Welke problemen los je op? Wat maakt je product of dienst uniek?
Voorbeeld:
- Apple’s iPhone biedt een intuïtieve gebruikerservaring, hoge kwaliteit en naadloze integratie met andere Apple-producten. Dit zijn kernwaarden die hun klanten waarderen en die Apple onderscheiden van concurrenten.
3. Kanalen (Channels)
Dit beschrijft hoe je jouw waardepropositie bij je klanten brengt. Dit kan via verschillende fysieke en digitale kanalen.
Vraag om te beantwoorden: Hoe bereik je je klanten? Via welke kanalen komen ze in contact met jouw product?
Voorbeeld:
- Nike gebruikt een combinatie van fysieke winkels, een eigen webshop en platforms zoals Amazon om klanten te bereiken. Ze hebben ook een sterke aanwezigheid op social media om hun merk te promoten.
4. Klantrelaties (Customer Relationships)
Beschrijf hoe je relaties opbouwt en onderhoudt met je klantsegmenten. Dit kan variëren van persoonlijke service tot geautomatiseerde systemen.
Vraag om te beantwoorden: Hoe onderhoud je de relatie met je klanten? Is het eenmalig of continu?
Voorbeeld:
- Zalando biedt een gepersonaliseerde klantenservice met eenvoudige retourmogelijkheden, wat helpt om langdurige klantrelaties op te bouwen en vertrouwen te winnen.
5. Inkomstenstromen (Revenue Streams)
Dit laat zien hoe jouw bedrijf geld verdient. Elke klantsegment kan andere inkomstenstromen genereren, zoals eenmalige betalingen of terugkerende inkomsten.
Vraag om te beantwoorden: Hoe genereer je inkomsten? Is het een abonnementsmodel, verkoop van producten of iets anders?
Voorbeeld:
- Spotify verdient via twee primaire inkomstenstromen: premium abonnementen en advertenties voor gratis gebruikers. Dit model zorgt voor terugkerende inkomsten.
6. Key Resources (Kernmiddelen)
Wat zijn de belangrijkste middelen die je nodig hebt om je waardepropositie te leveren? Dit kan gaan om fysieke middelen, mensen of intellectueel eigendom.
Vraag om te beantwoorden: Welke middelen heb je nodig om je businessmodel te ondersteunen?
Voorbeeld:
- Tesla’s belangrijkste middelen zijn hun technologie (batterijen, elektrische motoren), hun merk, en hun infrastructuur van Gigafactories om auto’s te produceren.
7. Kernactiviteiten (Key Activities)
Dit beschrijft de belangrijkste activiteiten die je moet uitvoeren om je waardepropositie te leveren.
Vraag om te beantwoorden: Wat moet je doen om je waardepropositie te leveren? Welke processen en operaties zijn cruciaal?
Voorbeeld:
- Netflix moet voortdurend investeren in contentcreatie en licentieovereenkomsten om hun streamingplatform up-to-date en aantrekkelijk te houden voor abonnees.
8. Key Partners (Kernpartners)
Dit gaat over de externe bedrijven of leveranciers waarmee je samenwerkt om je bedrijfsmodel succesvol te maken.
Vraag om te beantwoorden: Wie zijn je belangrijkste partners en leveranciers? Waarom heb je deze partners nodig?
Voorbeeld:
- Uber werkt nauw samen met chauffeurs (partners) die de kern van hun bedrijfsmodel vormen. Zonder deze partners zou Uber geen ritdiensten kunnen aanbieden.
9. Kostenstructuur (Cost Structure)
Beschrijf de belangrijkste kosten die je maakt om je bedrijfsmodel te laten functioneren.
Vraag om te beantwoorden: Wat zijn de grootste kostenposten in je bedrijf? Zijn er vaste of variabele kosten?
Voorbeeld:
- Amazon heeft hoge kosten voor logistiek, opslag en technologieontwikkeling. Tegelijkertijd houden ze de operationele kosten laag door gebruik te maken van schaalvoordelen.
Voorbeeld: Airbnb
- Klantsegmenten: Reizigers die een unieke ervaring willen, huiseigenaren die extra inkomsten willen genereren.
- Waardepropositie: Toegang tot unieke accommodaties wereldwijd, voor huiseigenaren een kans om inkomsten te genereren.
- Kanalen: Website, mobiele app, social media, mond-tot-mondreclame.
- Klantrelaties: Peer-to-peer beoordelingen, klantenservice via chat.
- Inkomstenstromen: Commissies op boekingen, servicekosten voor reizigers.
- Key Resources: Platformtechnologie, merk, gebruikersbasis, betalingssysteem.
- Kernactiviteiten: Platformbeheer, marketing, klantenservice, partnerrelaties.
- Key Partners: Hosts, betalingsverwerkers, IT-leveranciers.
- Kostenstructuur: Technologieontwikkeling, marketing, personeel, juridische kosten.
Samenvatting
Het Business Model Canvas is een krachtige tool om een overzicht van je bedrijf te maken. Door elk van de negen bouwstenen grondig te doorlopen en specifieke antwoorden en strategieën te formuleren, krijg je meer inzicht in je bedrijfsvoering en kun je gerichter plannen maken. Elk onderdeel biedt kansen om je model aan te passen en te optimaliseren.
